सतर्कता इशारा: अर्थमंत्र्यांच्या बनावट AI डीपफेक व्हिडिओद्वारे दर आठवड्याला ₹५.५ लाख मिळवून देण्याचे आमिष, PIB Fact Check चा इशारा
संक्षिप्त माहिती (Quick Summary):
सोशल मीडियावर केंद्रीय अर्थमंत्र्यांचे एआय (AI) डीपफेक व्हिडिओ पसरवले जात आहेत, ज्यामध्ये एका योजनेतून दर आठवड्याला ₹५.५ लाखांचा भरघोस नफा मिळवून देण्याचे खोटे आश्वासन दिले जात आहे. हा व्हिडिओ पूर्णपणे बनावट असून नागरिकांची कष्टाची कमाई लुटण्यासाठी तयार करण्यात आला आहे, अशी पुष्टी PIB Fact Check ने केली आहे.
Share this Warning with Family & Apartment Society
Protect senior citizens and neighbours by copying a ready-to-paste WhatsApp broadcast or printing a 1-page A4 notice board flyer.
ही फसवणूक कशी केली जाते? (How the Scam Works)
सायबर भामटे एआय (AI) तंत्रज्ञानाचा वापर करून मंत्री किंवा नामांकित व्यक्तींच्या चेहऱ्याची आणि आवाजाची नक्कल करणारे बनावट व्हिडिओ तयार करतात, ज्यामध्ये ते एखाद्या गुंतवणूक योजनेची शिफारस करताना दिसतात.
हे बनावट व्हिडिओ फेसबुक, इंस्टाग्राम आणि यूट्यूबवर जाहिरातींच्या स्वरूपात चालवले जातात, जेणेकरून सामान्य नागरिक आणि ज्येष्ठ नागरिकांना सहजपणे जाळ्यात ओढता येईल.
व्हिडिओच्या लिंकवर क्लिक करताच संबंधित व्यक्तीला बनावट ट्रेडिंग वेबसाइट किंवा Telegram ग्रुपवर नेले जाते, जिथे पैसे गुंतवून घेतल्यानंतर त्यांचे खाते (आयडी) ब्लॉक केले जाते.
ओळखण्याचे मुख्य संकेत आणि धोक्याची चिन्हे (Red Flags)
- •अवास्तव आणि हमखास भरघोस परताव्याचे (उदा. दर आठवड्याला ₹५.५ लाख) आमिष दाखवणे.
- •व्हिडिओमध्ये बोलणाऱ्या व्यक्तीच्या ओठांची हालचाल (लिप-सिंक) आणि आवाजात ताळमेळ नसणे किंवा आवाज रोबोटिक वाटणे.
- •कोणत्याही अधिकृत सरकारी वेबसाइटऐवजी (.gov.in) अनोळखी लिंक, Telegram ग्रुप किंवा WhatsApp चॅटवर रिडायरेक्ट करणे.
फसवणूक झाल्यास त्वरित काय करावे? (Immediate Steps)
सोशल मीडियावर कोणत्याही बड्या नेत्याच्या किंवा अधिकाऱ्याच्या नावाने सुरू असलेल्या गुंतवणुकीच्या दाव्यांवर अजिबात विश्वास ठेवू नका; याची पडताळणी केवळ अधिकृत वेबसाइट किंवा PIB Fact Check द्वारेच करा.
कोणत्याही अनधिकृत ॲप, Telegram ग्रुप किंवा अनोळखी बँक खात्यांमध्ये पैसे मुळीच ट्रान्सफर करू नका.
फसवणूक झाल्यास 'गोल्डन अवर'मध्ये (पहिल्या २-३ तासांत) तात्काळ 1930 हेल्पलाइनवर संपर्क साधा आणि cybercrime.gov.in वर अधिकृत तक्रार नोंदवा.
तात्काळ राष्ट्रीय सायबर वित्तीय हेल्पलाइन:
गृह मंत्रालयाद्वारे (MHA) 24x7 चालवला जाणारा मोफत क्रमांक
अधिकृत सरकारी संदर्भ आणि फॅक्ट-चेक
अस्वीकरण (Disclaimer): हा लेख सर्वसामान्य नागरिकांना जागरूक करण्यासाठी स्वतंत्रपणे प्रकाशित केला आहे. आम्ही कोणत्याही सरकारी संस्थेचे अधिकृत प्रतिनिधी नाही. तक्रार निवारणासाठी थेट cybercrime.gov.in किंवा पोलीस सायबर सेलशी संपर्क साधावा.