फोनचे नेटवर्क अचानक गायब झाले? सिम स्वॅप (SIM Swap) आणि eSIM फ्रॉडची धोकादायक पद्धत
संक्षिप्त माहिती (Quick Summary):
टेलिकॉम ऑपरेटरचे कर्मचारी असल्याचे भासवून भामटे 5G अपग्रेड किंवा ई-सिम (eSIM) ॲक्टिव्हेशनच्या नावाखाली एक कोड मागवून घेतात. कोड पाठवताच तुमचे सिम बंद होते आणि भामट्याच्या फोनमध्ये सुरू झालेल्या सिमद्वारे बँकेचे सर्व ओटीपी (OTP) चोरले जातात.
Share this Warning with Family & Apartment Society
Protect senior citizens and neighbours by copying a ready-to-paste WhatsApp broadcast or printing a 1-page A4 notice board flyer.
ही फसवणूक कशी केली जाते? (How the Scam Works)
पीडिताला एअरटेल, जिओ किंवा व्हीआयचे प्रतिनिधी असल्याचे भासवून फोन येतो: "सर, तुमचे सिम 4G वरून 5G मध्ये अपग्रेड करायचे आहे, अन्यथा आज रात्री तुमचे नेटवर्क बंद होईल."
भामटा पीडिताला त्याच्या ईमेलवर किंवा एसएमएसमध्ये आलेला १९ अंकी सिम नंबर किंवा eSIM रिक्वेस्ट कोड (उदा. 121 वर SMS) पाठवण्यास सांगतो.
पीडिताने तो कोड पाठवताच किंवा 1 दाबून पुष्टी करताच, त्याच्या फोनचे नेटवर्क गायब होते (SIM No Service).
आता भामट्याच्या फोनमध्ये पीडिताच्या नंबरचे सिम सुरू होते आणि तो कोणत्याही अडथळ्याविना नेटबँकिंग पासवर्ड रीसेट करून सर्व पैसे काढून घेतो.
ओळखण्याचे मुख्य संकेत आणि धोक्याची चिन्हे (Red Flags)
- •5G अपग्रेडसाठी टेलिकॉम कंपन्या फोनवर कधीही एसएमएस पाठवण्यास किंवा ओटीपी विचारण्यास सांगत नाहीत.
- •फोनमध्ये कोणतेही उघड कारण नसताना अचानक "No Service" दिसणे किंवा नेटवर्क पूर्णपणे गायब होणे.
- •कॉल करणाऱ्या व्यक्तीकडून ही प्रक्रिया त्वरित पूर्ण करण्यासाठी अवाजवी दबाव आणला जाणे.
फसवणूक झाल्यास त्वरित काय करावे? (Immediate Steps)
तुमच्या फोनचे नेटवर्क अचानक गायब झाल्यास, ताबडतोब वाय-फाय (Wi-Fi) चा वापर करून आपले बँक खाते तपासा आणि तात्काळ बँकेला सूचित करा.
बिलकूल वेळ न घालवता टेलिकॉम ऑपरेटरच्या जवळच्या स्टोअरमध्ये जा किंवा दुसऱ्या फोनवरून कस्टमर केअरला कॉल करून सिम तात्काळ ब्लॉक करा.
कोणत्याही अनोळखी व्यक्तीच्या सांगण्यावरून आपल्या फोनवरून कोणताही कोड (eSIM / SIM) कोणत्याही नंबरवर एसएमएस (SMS) करू नका.
तात्काळ राष्ट्रीय सायबर वित्तीय हेल्पलाइन:
गृह मंत्रालयाद्वारे (MHA) 24x7 चालवला जाणारा मोफत क्रमांक
अधिकृत सरकारी संदर्भ आणि फॅक्ट-चेक
अस्वीकरण (Disclaimer): हा लेख सर्वसामान्य नागरिकांना जागरूक करण्यासाठी स्वतंत्रपणे प्रकाशित केला आहे. आम्ही कोणत्याही सरकारी संस्थेचे अधिकृत प्रतिनिधी नाही. तक्रार निवारणासाठी थेट cybercrime.gov.in किंवा पोलीस सायबर सेलशी संपर्क साधावा.